Το Ιερό Μυστήριο του Χρίσματος
Πρώτο και βασικό Μυστήριο για την ένταξη κάποιου προσώπου στο σώμα της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας, είναι Μαζί με το ιερό Μυστήριο του Βαπτίσματος και σχεδόν ταυτόχρονα, σύμφωνα με τη λειτουργική τάξη της κρατούσης Ορθοδόξου Εκκλησίας μας, ακολουθεί το ιερό Μυστήριο του Χρίσματος.
Το Χρίσμα συμβολίζει τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος που δίδονται πλουσιοπάροχα σε κάθε βαπτιζόμενο από τον εν Τριάδι Θεό μας. Χαρίσματα όπως: αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, αγαθοσύνη, πραότητα, εγκράτεια, είναι δηλωτικά του πιστού και πνευματικού ανθρώπου. Όλα τα χαρίσματα ενεργοποιούνται θετικά, εφόσον και ο πιστός ασκεί την πνευματική ζωή, τον προσωπικό του αγώνα, που συνεπάγεται ζωή μετανοίας και εξομολογήσεως.
Το μυστήριο του αγίου Χρίσματος ως ορατά στοιχεία έχει το έλαιο το οποίο ως γνωστόν φέρει την ονομασία "Άγιον Μύρον" και φυλάσσεται σε ειδικό δοχείο που λέγεται "Μυροδοχείο". Η Εκκλησία και μητέρα πασών των Ορθοδόξων Εκκλησιών, το Σεπτόν Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως σε τακτά χρονικά διαστήματα, περίπου κάθε επτά έτη και ίσως και νωρίτερα, παρασκευάζει το Άγιον Μύρον με ειδική λατρευτική ακολουθία που φέρει την ονομασία "Τελετή καθαγιάσεως του Αγίου Μύρου". Η τελετή της εψήσεως του Αγίου Μύρου αρχίζει τις πρώτες ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδος και τελειώνει τη Μεγάλη Πέμπτη. Στην ακολουθία της εψήσεως του Αγίου Μύρου συμμετέχει σύμπασα η Ορθόδοξος Εκκλησία με εκπροσώπους των κατά τόπους ανά τον κόσμον Ορθοδόξων Εκκλησιών δηλούσα και ορατά με τον τρόπο αυτό την ενότητα της Ορθοδοξίας εν τη κοινωνία του Αγίου Μύρου. Δηλαδή όλες οι Ορθόδοξες Εκκλησίες λαμβάνουν απ' αυτό το "Άγιον Μύρον" για τις ανάγκες των κατά τόπους Εκκλησιών τους.
Το "Άγιο Μύρο" εκτός του Μυστηρίου του Βαπτίσματος χρησιμοποιείται και στα εγκαίνια ναών και ιδιαιτέρως για τις καθιερώσεις των ιερών θυσιαστηρίων. Χρίση του Αγίου Μύρου επέκεινα των ως άνω δύο περιπτώσεων απαγορεύεται. Το "Μυροδοχείον" μετά πολλής προσοχής και ασφαλείας φυλάσσεται στο Σκευοφυλάκιον του κάθε Ιερού Ναού από τους ευλαβείς ιερείς. Κατά το μετά το βάπτισμα Χρίσμα οι ιερείς σφραγίζοντας το νεοβαπτιζόμενο στα κατάλληλα προς χρίση μέρη του σώματος επιλέγουν το "Σφραγίς δωρεάς Πνεύματος Αγίου αμήν".
το Μυστήριο του Βαπτίσματος.
Η σύσταση του Μυστηρίου αυτού βρίσκεται στον ίδιο τον Θεάνθρωπο Χριστό μας ο οποίος, πριν ξεκινήσει το έργο του κηρύγματος Του, εμφανίστηκε στον άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο, τον τελευταίο από τους Προφήτες και δέχθηκε το βάπτισμα του Ιωάννου από τα χέρια του. Κι αυτό για να δείξει σε όλους εμάς τύπο και υπογραμμό, ότι δηλαδή για να σωθούμε, πρέπει πρωτίστως να βαπτιζόμαστε στο όνομα της Αγίας και ομοουσίου και αδιαιρέτου Τριάδος, δηλαδή στον Πατέρα, στον Υιό και στο Άγιον Πνεύμα. Κατά το Βάπτισμα του Χριστού έχουμε Θεοφάνεια. Ο Χριστός στο νερό, το Άγιο Πνεύμα ως περιστέρι και ο Πατέρας με φωνή βροντερή να λέγει "Ούτος εστίν ο Υιός μου ο αγαπητός εν ω ηυδόκησα".
Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο ύδωρ κάθε βαπτιζομένου συμβολίζει την τριήμερο ταφή και Ανάσταση του Χριστού μας ως βίωμα και πράξη ζωής κάθε χριστιανού. Ο πιστός αποδέχεται ότι για να ενωθεί με τον εν Τριάδι Θεό θα πρέπει να θάπτει ότι παλαιό και φθοροποιό και να αναγεννάται εν πνεύματι.
Στην πρώτη αρχαία Εκκλησία το βάπτισμα γινόταν σε προχωρημένη ηλικία κυρίως μετά το 35ο έτος. Και τούτο, γιατί η Κατήχηση κατείχε πρωτεύουσα θέση. Έπρεπε εκείνος που θα βαπτιζόταν να γνωρίζει ολόκληρη τη χριστιανική διδασκαλία. Από τον 6ο αιώνα περίπου μ.Χ. καθιερώθηκε ο νηπιοβαπτισμός ο οποίος και επεκράτησε στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Τη θέση του κατηχητού ανέλαβε ο ανάδοχος (αυτός που αναδέχεται τον βαπτιζόμενο από την κολυμβήθρα) και ο οποίος πρέπει καθ' όλη την ενηλικίωση του νηπίου να το κατηχεί και να το καθοδηγεί στο Χριστό και στην Εκκλησία. Ως εκ τούτου ο θεσμός του αναδόχου είναι πολύ σημαντικός στη ζωή της Εκκλησίας. Για το λόγο αυτό ο ανάδοχος είναι πρόσωπο σεβαστό, πνευματικό και κυρίως μυστηριακό. Με πίστη και γνώση, του πόσο μεγάλη είναι η θέση του στην κατά Χριστόν μόρφωση του βαπτιζομένου, προχωρεί έχοντας ως γνώμονα την προσωπική του πρωτίστως πνευματική ανόρθωση με τη ζωή της μετανοίας - εξομολογήσεως και τη ζωή των ιερών μυστηρίων.
Με το μυστήριο του βαπτίσματος ο άνθρωπος γίνεται γνήσιο μέλος της Ορθοδόξου Εκκλησίας και μπορεί ανελλιπώς να συμμετέχει σ' όλα τα μυστήρια Της καθώς και σ' όλες τις ακολουθίες. Σημασία μεγάλη έχει το βάπτισμα να τελείται υπό κανονικών ιερέων δηλαδή ιερέων που έχουν Αποστολική διαδοχή και όχι από σχισματικούς ή αιρετικούς. Με το βάπτισμα ανοίγει στον άνθρωπο η μυστηριακή κοινωνία, η συμμετοχή του στα άχραντα μυστήρια, εφόσον προηγηθεί το μυστήριο του Χρίσματος. "Ό πιστεύσας και βαπτισθείς ούτως σωθήσεται" λέγει ο Κύριος.